We TV Cambodia

កាន់ប្លង់រឹងសម្គាល់អចលនទ្រព្យ តិចអត់ដឹងពីរបៀបធ្វើវា

កាន់ប្លង់រឹងសម្គាល់អចលនទ្រព្យ តិចអត់ដឹងពីរបៀបធ្វើវា

បើនិយាយពីប្លង់រឹងត្រូវបាន គេស្គាល់ច្បាស់ណាស់ទៅហើយ ជាប្រភេទក្រដាស់ ដែលមានសភាពរឹង ទាំងរូបរាង និង រឹងទាំងការគ្រប់គ្រងបែបផ្លូវច្បាប់ លើកម្មសិទ្ធិអចលនទ្រព្យ។ បើ យោងតាមរដ្ឋធម្មនុញ្ញរបស់ប្រទេសកម្ពុជាមានតែជនជាតិកម្ពុជាប៉ុណ្ណោះ ដែលអាចកាន់កាប់ដី និងផ្ទះជាប់ដីនៅក្នុងព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។​ ទោះយ៉ាងណា ជនបរទេសនៅតែអាចកាន់កាប់អចលនទ្រព្យក្នុងកម្រិតណាមួយ ប្រសិនបើពួកគេបានបំពេញទៅតាមលក្ខខណ្ឌតម្រូវ។​

ចំពោះយន្ដការនៃរបៀបបង្កើត និងចុះបញ្ជី ប្លង់រឹងត្រូវបានបែងចែកជាពីរ គឺ ការចុះបញ្ជីដាច់ដោយដុំ និង ការចុះបញ្ជីជាប្រព័ន្ធ៖

១). ការចុះបញ្ជីដាច់ដោយដុំ៖

ការចុះបញ្ជីដីមានលក្ខណៈដាច់ដោយដុំការជាការចេញប្លង់កម្មសិទ្ធិ (ប្លង់រឹង) ដែលត្រូវធ្វើឡើងតាមរយៈ​ការ​ស្នើ​សុំ​របស់​ម្ចាស់ដីផ្ទាល់។ ខាងក្រោមនេះគឺជានិតិវិធី ៥ ដំណាក់កាលនៃការស្នើសុំចុះបញ្ជីដីមានលក្ខណៈដាច់ដោយដុំ៖

១. ការដាក់ពាក្យស្នើសុំ

ដូចបានលើកឡើងខាងលើស្រាប់ម្ចាស់ដីជាអ្នកស្នើសុំធ្វើប្លង់កម្មសិទ្ធិនេះដោយផ្ទាល់។ ក្នុងការដាក់ពាក្យម្ចាស់ដី​ត្រូវ​ដាក់​ពាក្យសុំ​ទៅ​ការិយាល័យសុរិយោដីស្រុក/ខណ្ឌដែល​ដី​នេះ​តាំងនៅ។​  ប៉ុន្តែមុននឹងសុំដល់ថ្នាក់ស្រុក/ខណ្ឌ ម្ចាស់ដីត្រូវធ្វើលិខិតបញ្ជាក់ចេញពីមេឃុំ/ចៅសង្កាត់ ដើម្បីបញ្ជាាក់អំពីអត្ដសញ្ញាណនៃការប្រើប្រាស់ដី​ និងការទទួលស្គាល់ពីថ្នាក់មូលដ្ឋានជាមុនសិន។

២. ការវាស់វែងដី

បន្ទាប់ពីទទួលបានពាក្យស្នើសុំ និងពិនិត្យឃើញថាមានភាពត្រឹមត្រូវហើយ​​​​​មន្រ្តីជំនាញ​សុរិយោដី​នឹងធ្វើការ​ចុះ​​វាស់វែង ​និងកំណត់​​ព្រំដីដោយមានការចូលរួមពីម្ចាស់ដីដោយផ្ទាល់។ ទោះយ៉ាងណា ការវាស់វែងអាចធ្វើទៅបានប្រសិនបើមិនមានការជំទាស់តវ៉ាពីម្ចាស់ដីដែលមានព្រំប្រទល់ជាប់គ្នា។ ក្នុងករណីមានវិវាទកើតឡើង ភាគទាំងសងខាងអាចដោះស្រាយគ្នាបាននៅត្រឹមថ្នាក់មូលដ្ឋានដោយមានគណៈកម្មឃុំ/សង្កាត់ ជាអ្នកសម្របសម្រួល។

៣. ការផ្សព្វផ្សាយជាសាធារណៈ

បន្ទាប់ពីបានកំណត់ និងកសាងប្លង់រួចរាល់ អាជ្ញាធរ​នឹងធ្វើការបិទផ្សាយ​ជា​សាធារណៈអំពីព័ត៌មាននៃដី (ដូចជា​ឈ្មោះ​ម្ចាស់ដី ទំហំ ទីតាំង និងព្រំដីជាដើម) ក្នុង​រយៈពេល៣០​ថ្ងៃ ដើម្បី​ឲ្យ​ម្ចាស់ដី ឬអ្នកពាក់ព័ន្ធអាច​ធ្វើ​ការ​ត្រួតពិនិត្យ​ និង​តវ៉ា​​សុំ​ធ្វើ​ការ​កែប្រែក្នុងករណី​​មាន​ភាពមិន​​ត្រឹមត្រូវ។

៤. ការវិនិច្ឆ័យ និងសម្រេច

ប្រសិនមិនមានការជំទាស់ណាមួយទេ មន្ត្រីជំនាញនឹងចុះឈ្មោះម្ខាស់ដីទៅក្ន​ុងសៀវភៅគោលបញ្ជីដីធ្លី និង​​រៀបចំធ្វើរបាយការណ៍សម្រាប់​សុរិយោដី​ថ្នាក់ខេត្ត/ក្រុង។ បន្ទាប់ពីពិនិត្យឃើញថាមានភាពត្រឹមត្រូវ ​​ប្រធាន​មន្ទីរ​សុរិយោដី​ខេត្ត/ក្រុង នឹង​ចុះហត្ថលេខា​លើ​ប័ណ្ណកម្មសិទ្ធិជាស្ថាពរ។

៥. ការប្រគល់ប័ណ្ណ

នេះជាដំណាក់កាលចុងក្រោយនៃការចុះបញ្ជីដីមានលក្ខណៈដាច់ដោយដុំ។  អាជ្ញាធរនឹងធ្វើការប្រគល់ប័ណ្ណកម្មសិទ្ធិជូលដល់ពលរដ្ឋ ដែលជាម្ចាស់ដីដោយផ្ទាល់ទៅតាមការបរិច្ឆេទណាមួយ ដែលបានកំណត់។

២). ការចុះបញ្ជីជាប្រព័ន្ធ៖

ប្រព័ន្ធ​នៃ​ការផ្តល់​ប័ណ្ណ​កម្ម​សិទ្ធ​ដែល​ហៅថា ប្លង់រឹង​ប្រព័ន្ធ ឬ​LMAP (​ដែល​ពី​អង់គ្លេស​ថា Land Management and Administration Project មានន័យថា​គម្រោង​គ្រប់គ្រង និង​រដ្ឋបាល​ដីធ្លី​) គឺជា​វិញ្ញាបនបត្រ​នៃ​ប័ណ្ណកម្មសិទ្ធិ​ដីធ្លី​។ នេះ​ជា​គម្រោង​មួយ​ដែល​បានដាក់​ឱ្យប្រើ​ប្រាស់​ជា​លើកដំបូង​នៅក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​ក្នុង​ឆ្នាំ​២០០២​ដោយ​ធនាគារពិភពលោក បន្ទាប់ពី​ទទួលបាន​ការយល់ព្រម​ពី​រដ្ឋាភិបាល ហើយ​គម្រោង​នេះ​បង្កើតឡើង​ក្នុង​គោលបំណង​លើកកម្ពស់​សុវត្ថិភាព​លើ​កម្មសិទ្ធិ​កាន់កាប់​ដីធ្លី​តាមរយៈ​ការចុះបញ្ជី និង​ការចេញ​ប្លង់​កម្មសិទ្ធិ​ដល់​ម្ចាស់​អចលនទ្រព្យ​ជាពិសេស​សម្រាប់​ម្ចាស់​អចលនទ្រព្យ​ងាយ​រងគ្រោះ​។

១. ការដាក់ពាក្យស្នើសុំ

ការដាក់​ពាក្យស្នើសុំ​ប្លង់រឹង​ប្រព័ន្ធ​ត្រូវ​ឆ្លងកាត់​ក្រសួង​រៀបចំ​ដែនដី នគរូបនីយកម្ម និង​សំណង់ និង​មន្ត្រី​សូ​រិ​យោ​ដី​។ នេះ​ដោយសារតែ​ប្លង់​នេះ​ត្រូវ​ចុះឈ្មោះ និង​ទទួលស្គាល់​ថ្នាក់ជាតិ​។ ដំណើរ​ចេញ​ប្លង់​កម្មសិទ្ធិ​នេះ​ត្រូវ​ចំណាយពេល ១២ សប្តាហ៍ ដើម្បី​បញ្ចប់​ការកំណត់​ដី​នៅលើ​ប្លង់ដី​។ ​​លើសពីនេះ និតិ​វិធី​នេះ​ទាមទារ​ឱ្យ​ម្ចាស់​ដី​ដាក់ពាក្យ​ស្នើរ​សុំ ដោយ​ភ្ជាប់​ជាមួយ​ឯកសារ​ត្រឹមត្រូវ ទៅ​ការិយាល័យ​សូ​រិ​យោ​ដី​។ ឯកសារ​ចាំបាច់​ទាំងនេះ​រួមមាន វិ​ក័យ​ប​ត្រ ឬ​ចុងសន្លឹក​បញ្ជាក់​ពី​កម្មសិទ្ធិ សម្រាប់​ដី​ដែល​មិនទាន់​កម្ម​សិទ្ធ ប្លង់​កម្មសិទ្ធិ​(​ប្លង់រឹង ឬ​ប្លង់​ទុន និង​កិច្ចសន្យា​ទិញ​លក់​ដី​សម្រាប់​ដី​ទិញ​លក់​ដែលមាន​កម្ម​សិទ្ធ​រួចហើយ​។ ឯកសារ​បន្ថែម​មានដូចជា​៖ អត្តសញ្ញាណ ប័ណ្ណ សៀវភៅ​គ្រួសារ អត្រានុកូលដ្ឋាន និង​លិខិត​អា​ពា​ណ៌​ពិ​ពា​ហ៌​។​

​ពេល​ដាក់ពាក្យ​ស្នើសុំ​រួចហើយ សំណើ​របស់​អ្នក​នឹងត្រូវ​ពិនិត្យ​ដោយ​ក្រសួង​រៀបចំ​ដែនដី នគរូបនីយកម្ម និង​សំណង់ ហើយ​មន្ត្រី​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ពិនិត្យមើល​រាល់​ឯកសារ​ថា​តើ​វា​ត្រឹមត្រូវ​តាម ផ្លូវច្បាប់ ឫ​អត់​។​ លុះ​ពេល​ពិនិត្យ​ពាក្យស្នើសុំ ក្រសួង​នឹង​កំណត់ថា​តើ​ដី​នោះ​ជា​ដី​របស់​រដ្ឋ ឬ​ជា​កមុ្ម​សិទ្ធ​ឯកជន​។ ក្នុងករណី​ដែលមាន​ជម្លោះ​ក្នុងចំណោម​ម្ចាស់​ដី​មន្ត្រី​ពាក់ព័ន្ធ​អាច​លើកយក​បញ្ហា​នេះ​ទៅ​គណកម្មការ​ក្នុង​តំបន់ ដើម្បី​ដោះស្រាយ​វិវាទ​ដោយ​មិនចាំបាច់​យក​បញ្ហា​នេះ​ឡើង​តុលាការ​។​

ដោយ៖ Stince

Related Articles